Kasım 26, 2021

Ankara Eczacı Odası Başkanı: ‘1000’e Yakın İlaç Piyasada Bulunamıyor’

ile admin

Ortalarında öksürük şurupları, ateş düşürücüler ve antigribal ilaçların da bulunduğu pek çok kalemde tedarik meşakkati yaşanıyor. Devletin ilaç ithalatında belirlediği euro kuru 4,57 TL. Lakin şimdiki kurun 13,5 TL civarında seyretmesi krizi derinleştiriyor

Türk Lirası’nın (TL) yabancı para üniteleri karşısındaki kıymet kaybı, pek çok alanda olduğu üzere sıhhat dalında de dertleri beraberinde getirdi.

Türk Eczacılar Birliği (TEB) tarafından geçen ay yapılan açıklamada, ilaçta sabit kurun şimdiki kurun çok altında kalması (4,57 TL) nedeniyle 645 kalem ilacın piyasada bulunamaz hale geldiği öne sürüldü. 

Kasım başında açıklama yapan Türkiye İlaç ve Tıbbi Aygıt Kurumu (TİTCK) ise döviz kuru nedeniyle kimi ilaçlarda tedarik sorunu yaşandığına dair haberleri yalanladı.

Geçen müddet zarfında Euro/Türk Lirası paritesi daha da yükseldi. 

Independent Türkçe’den Lale Elmacıoğlu’nun haberine nazaran Ankara Eczacı Odası (AEO) Başkanı Taner Ercanlı ile Anadolu Eczacı ve Depolar Birliği Lideri Onur Tokel’e nazaran çeşitli kurumlardan yalanlama gelse de ilaç krizi yaşandığı bir gerçek ve tedarikteki sıkıntının daha da büyüme riski bulunuyor. Sıkıntının ana nedeninin Sağlık Bakanlığı’nın geçen şubatta ilaçta euro kurunu 4,57’ye sabitlemesi olduğu belirtiliyor. 

Ercanlı ve Tokel, devletin ivedilikle harekete geçmesi gerektiği görüşünde. Eczacılar, yeni kurun 13,5 düzeylerinde seyretmesinin yurtdışından ilaç getiren firmaların elini kolunu bağladığı kanısında.

‘Kronik rahatsızlıklarda kullanılan birtakım ilaçlar da bulunamıyor’

Ankara Eczacı Odası Başkanı Taner Ercanlı, yerli ilaç endüstrinin TL bazındaki oranının, ithal eserlerin altında olduğunu ve İthal eserlerdeki fiyatlandırmada euro kuru baz alındığından düşük kaldığını söyledi.

Getirilmesi gereken eserden daha azının ithal edildiğini lisana getiren Ercanlı, ‘Piyasadaki durum, kritik stok seviyesinin altında’ yorumunu yaptı. 

Birtakım yerli ilaç üreticilerinin üretimlerinin aksadığını, buna yabancı ilaçların yokluğu da eklenince problemin daha da büyüdüğünü tabir eden Ercanlı, geçen hafta Eczacılar Birliği’nin piyasada bulunamayan ilaçlara ait açıkladığı ‘645’ sayısının çok daha arttığını savundu.

‘1000’e yakın ilaç piyasada bulunamıyor’ diyen Taner Ercanlı, kelamlarını şu sözlerle sürdürdü:

‘Sağlık Bakanlığı, ilaç takip sistemi üzerinden bakarak bu ilaçların olduğunu söylüyor fakat Ankara’da bir eczanede 50 tane, 100 tane olması bir mana tabir etmiyor. İlaçların ülke genelinde bulunurluğunun olması gerekiyor. İlaç takip sisteminde eczane, depo ya da bakanlık kaynaklı kusurlar da olabiliyor. Yalnızca sistemde gözüktüğü için ‘ilaç var’ demek yanlışsız bir yaklaşım değil. Saha uygulamaları ortada, vatandaş eczane eczane geziyor bulabilmek için. Eczacılar için bir hasta geldiğinde ona ‘ilaç yok’ demek zulümdür.’

Piyasada en çok hangi ilaçları bulmakta dert yaşandığına ait ise Taner Ercanlı; antigribal ilaçlar, ateş düşürücüler, çocuk şurupları, öksürük şurupları ve birtakım antibiyotik şurupları saydı.

Ercanlı, kronik rahatsızlıklarda kullanılan birtakım ilaçların da bulunmadığını öne sürdü.

‘Yılda birkaç fiyat düzenlemesi yapılmalı’

Neler yapılması gerektiğini sorduğumuz Ankara Eczacı Odası Lideri, kısa ve uzun vadeli tahlil teklifleri sıraladı. Kur oynaklığı nedeniyle kısa vadede ilaç kararnamesinin değiştirilip fiyat düzenlemesinin senede 1 yerine 3 ya da 4 kere yapılmasının kural olduğunu savunan Taner Ercanlı, üretim tarihinin baz alınmasını ve böylece ilaçların yüksek fiyattan piyasaya sürülmesinin de önüne geçilmesi gerektiği görüşünde.

‘İlaçların eczaneye gelene kadar fiyatlarının yükselip, eser stoklanmasının önüne geçilmeli’ diyen Ercanlı’ya nazaran uzun vadedeki tahlil ise Türkiye’nin kendi ilaçlarını üretir hale gelmesi.

Piyasada bulunamayan eserlerin birçoklarının ithal ilaçlar olduğunu ve yerli endüstride bu sorunu pek yaşamadıklarını lisana getiren Ercanlı, ilaçta dışa bağımlılığı ortadan kaldırmak için orjinal molekül üretebilen ülke pozisyonuna gelmemiz gerektiğini tabir etti. 

İthalata dayalı ilaç sistemi sürdükçe her yıl tıpkı sıkıntılarla karşılaşılacağının atını çizen Ercanlı, ‘Türk ilaç endüstrisinin daha da güçlendirilmesi ve dışa bağımlılığın kaldırılması gerekiyor. Proje, AR-GE ve klinik çalışmalara dayanak verilmeli. Şu anda yalnızca jenerik ilaç üreten pozisyonundayız. Yurtdışında patenti alınmış, patent müddeti dolmuş ilaçlar bizde üretiliyor. Yerli ilaç endüstrisi çok kutu satıyor lakin katma pahası düşük oluyor zira bunlar jenerik olduğundan ucuz ilaçlar’ değerlendirmesinde bulundu. 

Kimi ilaçlarda daha evvel alınmayan fark fiyatının son devirde hastalardan alınmasını da sorduğumuz Taner Ercanlı, Toplumsal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) ödediği hissenin azaltılması ismine bu türlü bir uygulamanın yapıldığını aktararak, ‘SGK’nın muadil ilaç bandıyla ilgili uygulaması var. SGK en ucuzu baz alıyor ve bant aralığını bu devir yüzde 5’e düşürdü. Tabip reçete yazdığında en ucuzu değil de doktorun yazdığını tercih ederseniz, fiyat farkını ödemeniz gerekiyor. Kasım ayında çok arttı, hastanın cebinden çıkan parada önemli artış var’ dedi.

‘Kur düzeyinde düzenleme öne çekilmezse ilaç bulmakta zorlanacağız’

Anadolu Eczacı ve Depolar Birliği Lideri Onur Tokel de emsal görüşleri paylaştı.

Şubat 2020’de euro kuru 8’lerde seyrederken devletin 4,57 olarak sabitlediğini, şimdilerde 13,5 seviyesinin görülmesiyle kriz yaşandığını ve bu formda ilaç satışının mümkün olmadığını savundu.

İlaç üretiminde yerli sanayi kullanılsa bile hammaddenin euro ya da dolarla alındığına dikkati çeken Tokel, yaygın formda gereksinim duyulan pek çok kalem ilaçta eza yaşandığını lisana getirdi:

‘Çocukların kullandığı öksürük şuruplarından ateş düşürücülere kadar her şeyin hammaddesi döviz üzerinden. Geçmişte devir dönem tansiyon ilaçlarını bulmakta eza çekilirdi. Şimdilerde ise ağrı kesici, öksürük şurubu, grip ilaçları üzere pek çok şeye ulaşmak zorlaştı. Hele şu sıralar Kovid salgını bir taraftan, öteki taraftan da grip salgını var. Kullanılan birden fazla ilaç yerli ancak hammadde yabancı.’

Şubat ayında belirlenmesi beklenen kur düzenlemesinde vakit kaybedilmemesinin kaide olduğunu savunan Tokel, ‘Kur düzenlemesinin hemen yapılması ve artırımın erkene çekilmesi kural. Şubata kadar bu yokluk kaldırabilir değil. Kur düzeyinde düzenleme öne çekilmezse ilaç bulmakta zorlanacağız. Buna deva bulunmazsa ilaç firmaları birçok eseri getirmeyi bırakacak. Kimse mevcut kurla eser getiremez! Ucuz eserlere bile ulaşmak zorlaşabilir’ yorumunu yaptı.

Kaynak:onedio