Ekim 14, 2021

Fitch, açık açık söyledi: Türkiye mıknatıs haline geldi! Tam 26 trilyon dolar…

ile admin

Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını sonrası tekrar şekillenen global tedarik zincirinde stratejik üs haline gelen Türkiye, jeopolitik pozisyonu ve sunduğu maliyet avantajıyla memleketler arası şirketlerin radarına girmeye devam ediyor.

Geçen yılın şubat ayında arz şoku ve global iktisadın kapanmasıyla takip eden talep şoku, dünyanın çabucak hemen her yerinde şirketlerin üretim stratejisi ve tedarik zincirlerindeki zafiyetleri ortaya çıkardı.

İktisatların canlanması ile artan talep karşısında bilhassa Asya ülkeleri odaklı üretim ve tedarik zincirlerinde kesintiler yaşanmaya başlandı.

Uzun aralık nakliyat maliyetlerinin katlanarak artması pek çok yabancı milletlerarası şirket için pozisyon ve maliyet avantajı sunan Türkiye’yi cazip bir yatırım ve üretim merkezi haline dönüştürmeye devam ediyor.

Bilhassa Çin üzere Asya ülkelerinden tedarik sağlayan Avrupalı şirketler; üretim gecikmeleri, artan navlun maliyetleri ve konteyner krizi nedeniyle tedarik için Türkiye üzere daha yakın ve istikrarlı merkezlere yöneliyor.

EN FAZLA YARAR SAĞLAYACAK ÜLKE TÜRKİYE

Milletlerarası derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings’in son tahliline nazaran, Türkiye, Avrupa’da tedarik zincirlerindeki değişimden en fazla çıkar elde edecek ülke pozisyonunda. Türkiye’yi, Çekya, Polonya ve Romanya izliyor.

Yakın periyotta besin, ilaç, mobilya elektronik ve paketleme üzere alanlarda faaliyet gösteren pek çok milletlerarası şirket, güçlü lojistik altyapıya ve endüstriyel kapasiteye sahip Türkiye’ye yönelik yeni yatırım planlarını açıkladı.

Global tedarik zincirinin, Asya ve özelikle Çin’e bağımlı bir ağdan üretim kalitesi ve lojistik imkanları nedeniyle Türkiye’ye yönelmesi bu alanda Türkiye’ye yönelik yatırımların artacağı beklentisini de beraberinde getirdi.

ÜRETİCİLER, DAHA FAZLA TEDARİKÇİ OLUŞTURMAK İSTİYOR

Hem jeopolitik risk hem de salgının maruz kaldığı güvenlik açıklarına bir karşılık olarak şirketlere baskılar da artıyor. Tedarik zinciri riskine karşı önde gelen üreticiler de daha fazla tedarikçi oluşturmak istiyor.

İtalya merkezli Benetton Group, Asya’da düşük maliyetli üretim merkezlerinden kademeli olarak ayrılarak Sırbistan, Hırvatistan, Türkiye, Tunus ve Mısır’daki üretimini artıracağını açıkladı.

Benetton Group İcra Heyeti Lideri Massimo Renon, kelam konusu üretim artışına ait “Üretim süreci ve ayrıyeten nakliye maliyetleri üzerinde daha fazla denetime sahip olmak için stratejik bir karar.” tabirlerini kullandı.

Alman moda şirketi Hugo Boss’un üst yöneticisi (CEO) Daniel Grieder de Manager Magazin’e yaptığı açıklamada, eserlerini sattıkları yere daha yakın merkezlerde daha fazla mal üretmeyi planladıklarını bildirdi.

Grieder, “Yakın yerlerde üretimi değerli ölçüde genişleteceğiz. O vakit trendlere daha süratli ve dar boğazlara daha esnek reaksiyon verebiliriz. Bu gerçek bir rekabet avantajıdır.” değerlendirmesinde bulundu.

KOVİD-19’DA TEDARİK ZİNCİRİNE NE OLDU?

Harvard Business School Öğretim Üyesi Prof Dr. Willy C. Shih, bahse ait değerlendirmesinde, kritik tıbbi materyal başta olmak üzere birtakım eserlerdeki süreksiz ticaret kısıtlamaları ve başka eserlerdeki kıtlığın, muhakkak ülkelere bağlılığın olumsuz yanlarını gösterdiğini belirterek, “ABD-Çin ticaret savaşıyla birleşen bu gelişmeler, ekonomik milliyetçilikte bir yükselişi tetikledi.” tabirini kullandı. Tüketicilerin düşük fiyatlar talep etmeye devam ettiğini aktaran Shih, Kuzey Amerika’ya satış yapan şirketlerin emek-yoğun üretimi Çin’den Meksika’ya ve Orta Amerika’ya kaydırmaya, Batı Avrupa’da kullanılan gereçleri tedarik eden şirketlerin de üretimlerini doğu AB ülkeleri, Türkiye ve Ukrayna’ya pozisyonlandırmaya başladığını anlattı.

TÜRKİYE’NİN MEMLEKETLER ARASI YATIRIMLARA BAKIŞI

Avrupa ve Orta Doğu’yu birbirine bağlayan Türkiye, global tedarik zincirlerindeki değişikliklerden yararlanmak için teşvik ve lojistik alanında çalışmalarını ağırlaştırırken, politikler de “uluslararası yatırımcılara her vakit kapımız açık” iletisi veriyor.

“Türkiye’ye güvenip yatırım yapan hiç kimse pişman olmaz. Tam aksine sağladığı büyük karla daima memnuniyet duyar.” daveti yapan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yatırımcılara “Ülkemiz ve dünyadaki tüm yatırımcıları global üretim ve lojistik sisteminin yeni baştan kurulduğu şu devirde Türkiye’nin kendilerine sunduğu imkanları ve fırsatları değerlendirmeye davet ediyorum. ‘Gelin daima birlikte kazanalım’ diyerek kapılarımızın yatırımcılara sonuna kadar açık olduğunu bir kere daha tekrarlamak istiyorum.” bildirisini verdi.

Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi Lideri Burak Dağlıoğlu ise Türkiye’nin her platformda güçlü üretim ve tedarik ağıyla ön planda yer aldığını belirterek, “Dışa bağımlılığı aşağı çekecek, istihdamı artıracak ve teknolojik dönüşümü hızlandıracak yatırımlara büyük değer veriyor; teşvik ediyoruz.” dedi.

Kovid-19 salgını üzere krizleri uygun yöneten ülkelerin, yarının global oyuncuları olacağını lisana getiren Dağlıoğlu, “Hem dinamik hem rekabetçi hem de çevik ve esnek bir yapıya sahip olan Türkiye de başarılı ataklarıyla salgın sürecini muvaffakiyetle yöneten ülkeler ortasında yer alıyor. Tüm bu gelişmeler ile, tüm dünyada tedarikte güvenliğin daha da öne çıktığı bir periyoda girildi. Bu devirde Türkiye’nin yatırımcılara sağladığı temel pahalarla, global tedarik zincirlerinde daha da kritik bir yer tutacağına ve değerli yatırımlar çekeceğine inanıyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

TÜRKİYE MEMLEKETLER ARASI ŞİRKETLERE NE SUNUYOR?

Global tedarik zincirlerinin tekrar yapılandırılması, Türk ihracatçıları için fırsatlar sunarken, global bedel zincirine iştirak, bir ülkenin belirli alanlardaki yetenekleri tarafından yönlendiriliyor ve ülkeler için kıymetli fırsatlar sunuyor.

Pazarlara yakınlık, doğal kaynaklar, insan sermayesi, fizikî sermaye (sermaye stoku), kurumsal sermaye, lojistik/bağlanabilirlik, fiyatta rekabet ve pazar erişimi global bedel zincirine iştiraki sağlayan yetenekler olarak gösteriliyor.

Salgının ani tesiri üretim ve tedarik zincirinde bozulma, global resesyon ve arz ve talep şokunda tesirini gösterirken, uzun vadede ise şirketlerin tedarik zincirinde esnekliğini artırması, ulusal ve bölgesel üretim kapasitelerini yükseltmesi bekleniyor.

Global kıymet zincirindeki dönüşümün farkında olan Türk hükümeti de Türkiye’yi Kovid-19 sonrası paha zincirine hazırlamak için tüm paydaşlarla bir çalışma kümesi kurdu.

TÜRKİYE, MIKNATIS HALİNE GELDİ

Türkiye’nin stratejik pozisyonu, özgür ticaret ağı, güçlü lojistik altyapısı, üretim çeşitliliği, yüksek teşvikler, maliyet avantajlı nitelikli iş gücü, güçlü sanayi kümelenmesi ve liberal yatırım iklimi ile ülke, memleketler arası şirketlere global kıymet zincirine bağlanmak için uygun bir ortam sunuyor.

Türkiye’nin stratejik pozisyonu bölgede üretim, ihracat ve idare merkezi olarak çok uluslu şirketleri çeken ve global paha zincirine iştirakini sağlayan bir mıknatıs haline geldi.

26 TRİLYON DOLARLIK GSYH’YE SAHİP PAZARA 4 SAATLİK UÇUŞ UZAKLIĞINDA

Türkiye, 1,3 milyar insanın yaşadığı ve 26 trilyon dolarlık GSYH’ye sahip Avrupa, MENA ve Orta Asya pazarına 4 saatlik uçuş uzaklığında. Türkiye’nin AB ile Gümrük Birliği ve 20’den fazla ülke ile Hür Ticaret Mutabakatı (STA) bulunuyor. Türkiye, âlâ gelişmiş bir altyapı ve kesintisiz iş hizmetleriyle desteklenen, global paha zincirleriyle güçlü ilişkileri olan, çeşitlendirilmiş bir üretim üssüne sahip. Ayrıyeten, hükümet, özel teşvikler ve iş gücü geliştirme programları aracılığıyla global kıymet zincirine iştiraki etkin olarak destekliyor.

Korumacılığın yükseldiği bir vakitte, liberal bir siyaset çerçevesi global paha zinciri dönüşümünde çok değerli bir rol oynarken, Direkt Yabancı Yatırım Hukuku ile Türkiye, güçlü bir yasal muhafaza düzeneğine sahip olarak yatırımcıları cezbediyor.

TÜRKİYE’NİN YÜKSEK VASIFLI İŞ GÜCÜ VE STRATEJİK COĞRAFİK POZİSYONU

Su sorunu problemlerine geliştirdiği teknolojilerle tahlil geliştiren Almanya merkezli su pompası üreticisi WILO’nun Gelişen Pazarlar Satışlarından sorumlu Lider Yardımcısı Jens Dallendörfer, AA muhabirine yaptığı açıklamada, ekonomileri bağımsızlaştırma (Çin’e bağlılıktan kurtarma) siyasi maksadıyla atılan adımların tüm dünyada ekonomileri etkilemeye devam ettiğini belirtti.

Dallendörfer, Wilo Kümesi’nin yeni bir globalleşme biçiminin Kuzey Amerika, AB ve Asya olmak üzere üç büyük ekonomik merkezdeki kıymet zincirlerinin daha fazla bölgeselleşmesiyle sonuçlanacağı varsayımına dayanan ‘bölgeden bölgeye’ yaklaşımıyla uzun yıllardır bu değişikliklere karşılık verdiğini anlattı.

“Bölgeden bölgeye” stratejilerinin bir kesimi olarak, bölgesel yahut mahallî üreterek müşteri gereksinimlerine karşılamaya çalıştıklarını belirten Jens Dallendörfer, şöyle devam etti:

“Zaten Wilo, 1992’den beri Türkiye pazarına güveniyor. Türkiye’nin yüksek vasıflı iş gücü ve Avrupa ile Asya ortasındaki elverişli ve stratejik coğrafik pozisyonu sayesinde üçüncü ülkelere ihracat için bir merkez olma potansiyeline sahip olduğuna inanıyoruz.”

TEDARİK ZİNCİRİNDE EĞİLİMLERİ ANLAYAN ÜLKELER YARAR SAĞLAYACAK

Memleketler arası hukuk firması Baker & McKenzie’nin milletlerarası ticaret ortağı Mattias Hedwall, bütüncül bakış açısıyla Baker & McKenzie müşterileri ortasında Türkiye’nin, yeni tedarik zinciri yatırımları için düzgün bir yer olarak görüldüğünü belirtti.

Hedwall, “Benim fikrim, tedarik zincirlerinin nerede ve nasıl kurulacağına dair daha stratejik değerlendirmeler göreceğimiz tarafında. Bu, vergi ve istihdam tesirlerini, yer değiştirme maliyetlerini, işçi için giriş-çıkış ve vize bahislerini, yatırımdan çıkış imkanlarını ve gelecekteki değişikliklere süratle ahenk sağlamayı içerecektir.” sözlerini kullandı.

Kovid-19 salgınının tedarik zincirindeki çeşitli sistem ve süreçlerin ani şiddetli gerilim ve değişime nasıl reaksiyon verdiğini gözlemlemek için eşsiz bir durum sunduğunu tabir eden Hedwall, “Şu anda görülebilen şey, daha fazla tedarik zinciri inovasyonu için fırsatlar sunabilecek teknoloji ve sürdürülebilirlikteki gelişmeleri dikkate alan yapısal çözümleme tahlillerinin hızlandırılmasıdır. Birçok şirket, hem daha uygun maliyetli hem de sürdürülebilir ve etraf dostu olabilecek, işler daha az kırılgan hale getiren tedarik zincirinin çeşitlendirilmesine yol açabilecek olan üretimi müşterilere daha yakın hale getiriyor. Bu eğilimleri anlayan ülkeler bundan çok faydalanacak.” halinde konuştu.

TÜRKİYE, BÖLGESELLEŞMEYE GEÇİŞTE POTANSİYEL MERKEZ POZİSYONLARININ ÖN SIRALARINDA

PwC Türkiye İdare Danışmanlığı Hizmetleri Şirket Ortağı Tolga Baloğlu da geçen yıllarda memleketler arası şirketlerin, global tedarikleri için Uzak Doğu’ya odaklanarak düşük maliyetli üretim faktörleri, satışları artırmayı, avantajlı teşvikler elde etmeyi ve stratejik satın alma hedeflediklerini belirtti.

Baloğlu, “Bu, globalleşmeden bölgeselleşmeye geçişe yol açıyor. Türkiye, üretim çeşitliliği ve büyüyen pazarlara yakınlığı ile potansiyel merkez pozisyonlarının ön sıralarında yer almaktadır.” dedi.

Türkiye’nin global rekabet gücünü geliştirerek potansiyelini artırabileceğini vurgulayan Baloğlu, “Türkiye, son vakitlerde makroekonomik alan ve eser piyasası verimliliğinde düşüş gösterirken, teknoloji benimseme, altyapı ve iş gücü piyasasında ilerleme kaydetti. Makroekonomik ortam ve iş gücü piyasası, gelişim için potansiyeli en yüksek alanlardır. Bu alanlardaki güzelleştirmelerle ve büyük pazar büyüklüğünden yararlanarak Türkiye, bölgesel bir üretim, ticaret ve lojistik merkezi için daha da cazibeli bir yer olma fırsatını yakalayabilir.” sözlerini kullandı.

KAYNAK: AA

Kaynak:haber7