Kasım 25, 2021

Kurdaki Artışın Etkisi… Un ve Makarnaya Büyük Zam Geliyor

ile admin

Türk lirasında görülen tarihi bedel kaybı sonrası toptan un fiyatları bir günde 55 TL birden zamlandı. Un sanayicilerine nazaran, aralık prestijiyle marketlerdeki bir kilo un 12.60 TL’ye çıkacak. Makarna sanayicileri, yılbaşından sonra bir paket makarnanın 5 lirayı aşacağına işaret etti. Fırıncılar ise undaki artışlar sonrası ekmeğin en az 3 liraya çıkmasını talep ediyor.

Temel besin unsurlarındaki artırımlara her gün bir yenisi ekleniyor.

Buğday fiyatlarının global piyasalarda son 9 yılın rekorunu kırması, yurt içinde kuraklık nedeniyle buğday üretiminin önemli formda azalması ve TL’de görülen tarihi bedel kayıpları un, makarna ve ekmek fiyatlarını vurdu.

Perakende un fiyatlarını da yüzde 48’e kadar artırması bekleniyor

Ülke genelinde bilinen bir un markasının fabrika satış temsilcisinin sozcu.com.tr’ye aktardığına nazaran, 2021 Ocak’ta 150 TL olan 50 kilo unun toptan fiyatı kasım ayı prestijiyle 300 lirayı buldu. Bu fiyata döviz kurundaki son rekordan sonra 45-55 TL ortasında yeni bir artırım daha eklendi. Unun toptan fiyatı yılın birinci 11 ayında yüzde 136 zamlanmış oldu.

Toptan fiyatlarda yaşanan bu hareketliliğin fiyat listelerine gelecek ay yansıması, bu durumun perakende un fiyatlarını da yüzde 48’e kadar artırması bekleniyor.

Buğday piyasasında yaşanan hareketlilikler ve kur krizinin un fiyatlarını etkilemesi, fırıncının ekmekteki artırım taleplerini artırmasının yanı sıra makarna fiyatlarının da en az yüzde 15 zamlanmasına yol açacak.

Bir kilo un 12 TL’ye çıkacak

Un sanayicileri, aralık ayından itibaren bir kilo unun mahallî marketlerde 9.5 TL, ulusal marketlerde ise 12.60 TL’ye kadar çıkacağını aktardı. Ulusal marketlerde bir kilo un fiyatı, 2021 Kasım prestijiyle 8.5 TL civarında seyrediyor.

Gelecek aylarda un fiyatlarındaki seyrin nasıl şekilleneceği ise büyük bir belirsizlik…

Bir un sanayicisi, olağan koşullarda buğdaya harmandan sonra aralık ayının sonu ile ocak, şubat aylarında artırım geldiği bilgisini vererek şöyle diyor: “Durumun vehameti buradan anlaşılabilir. Daha artırım devri gelmeden bu kadar fiyat artışı yaşandı. Fiyatların duracağını da sanmıyorum. Önce dolardaki artışı durdurmaları, dolar/TL’nin 10 düzeylerinde dengelenmesi gerek.”

Makarnaya yüzde 15 artırım

Türkiye Makarna Sanayicileri Derneği Lideri Abdülkadir Külahçıoğlu ise, ana girdisi buğday olan kesimde, döviz kurunda yaşanan son artışların tüketiciye yansımasının yıl başından sonra gerçekleşeceğine dikkat çekerek, bu artırımın da en az yüzde 15 olacağına işaret etti.

Olağan kaidelerde buğday fiyatlarının toplam girdiler içinde yüzde 70’lik bir hisseye sahip olduğunu, lakin güce ve öteki tüm girdilere gelen artırımlarla buğdayın ve başka girdilerin hissesinin yüzde 50-yüzde 50 olduğunu belirten Külahçıoğlu, 2021 başından bu yana tüm girdi maliyetlerindeki toplam artışın yüzde 100’ü bulduğunu kaydetti.

Üretici maliyetlerindeki artışın tüketiciye bir iki ay gecikmeli yansıdığını tabir eden Külahçıoğlu, “Ortalama stok maliyetlerinden ötürü aktüel artırımları vatandaşa çabucak değil, kademeli yansıtıyoruz. Kurdaki son artışların yansıması da yıl başından sonra olur” dedi.

Külahçıoğlu, “Son bir yılda makarna yüzde 35 zamlanmıştı. Şu an bir paket makarna 4.50 TL. Lakin 2.90 TL’ye de satılan markalar var. Yılbaşından sonra gelecek olan artırım da en az yüzde 15 olur” diye konuştu.

Külahçıoğlu ayrıyeten, Türkiye’de şu anda makarnalık buğday stoklarının kâfi olduğunu, vakit zaman bu alanda ihracatın durdurulması üzere önlemlere muhtaçlık olmadığına vurgu yaptı.

Kaynak:onedio